18 czerwca 2026 r. w siedzibie Lubelskiego Oddziału Okręgowego Polskiego Czerwonego Krzyża przy ul. Bursaki 17a w Lublinie odbyło się pierwsze spotkanie robocze Koalicji NGO na rzecz Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej w województwie lubelskim. Spotkanie miało charakter wprowadzający i służyło zaprezentowaniu założeń Koalicji, wzajemnemu poznaniu organizacji uczestniczących oraz rozmowie o możliwych kierunkach współpracy w najbliższych miesiącach.
Koalicja została pomyślana jako dobrowolna platforma współpracy organizacji pozarządowych działających lub deklarujących gotowość działania w obszarze ochrony ludności, obrony cywilnej, reagowania kryzysowego oraz obszarach pokrewnych. Liderem Koalicji jest Lubelski Oddział Okręgowy Polskiego Czerwonego Krzyża, a kluczowym partnerem instytucjonalnym Lubelski Urząd Wojewódzki. Fundacja To Proste – Zespół Mapuj Pomoc uczestniczy w Koalicji w statusie obserwatora.
Cele Koalicji
Zgodnie z projektem regulaminu, głównym celem Koalicji jest rozwijanie współpracy organizacji pozarządowych w obszarze ochrony ludności i obrony cywilnej na terenie województwa lubelskiego.
Wśród szczegółowych celów wskazano m.in.:
- budowanie modelu współpracy organizacji pozarządowych w obszarze ochrony ludności i obrony cywilnej
- wzmacnianie zdolności reagowania kryzysowego organizacji współtworzących Koalicję
- usprawnianie komunikacji między organizacjami oraz między NGO a administracją publiczną
- mapowanie, porządkowanie i aktualizację informacji o zasobach oraz potencjale członków Koalicji
- wspólne planowanie działań, inicjatyw, ćwiczeń i przedsięwzięć
- podnoszenie kompetencji organizacji
- stworzenie uporządkowanego punktu kontaktu dla Lubelskiego Urzędu Wojewódzkiego
- rozwijanie rozwiązań pilotażowych, możliwych do dalszego rozwijania i replikacji w innych województwach
- wzmacnianie lokalnej odporności społecznej i zdolności reagowania na sytuacje nadzwyczajne.
Kontekst i założenia spotkania
Podczas spotkania przedstawiono kontekst powołania Koalicji oraz potrzebę zbudowania sprawniejszego systemu koordynacji działań organizacji społecznych w obszarze ochrony ludności i obrony cywilnej. Podkreślono, że PCK jako podmiot o dużym doświadczeniu i zakorzenieniu instytucjonalnym pełni rolę lidera i punktu kontaktowego dla Koalicji.
Wskazano, że rekrutacja do Koalicji ma charakter otwarty i ciągły – organizacje mogą dołączać w dowolnym momencie roku. Celem jest zgromadzenie zarówno głównych organizacji zajmujących się ochroną ludności i reagowaniem kryzysowym, jak i mniejszych, lokalnych podmiotów, które dysponują ważnymi zasobami, doświadczeniem i znajomością lokalnych społeczności.
Powołano także status obserwatora, który może ułatwić udział podmiotów zainteresowanych współpracą, ale niegotowych jeszcze do pełnego członkostwa.
Główne tematy spotkania
Podczas spotkania omówiono kilka kluczowych obszarów:
- system koordynacji działań NGO – wskazano potrzebę opracowania modelu współpracy, który pozwoli organizacjom szybciej wymieniać informacje, identyfikować zasoby i podejmować wspólne decyzje
- podejmowanie wspólnych decyzji – podkreślono, że Koalicja ma uczyć się skutecznego uzgadniania stanowisk i działań w formule partnerskiej, z poszanowaniem autonomii organizacji
- centralna ewidencja zasobów – przedstawiciel Lubelskiego Urzędu Wojewódzkiego omówił temat ewidencji zasobów i znaczenie uporządkowanych informacji o potencjale organizacji
- działania szkoleniowe – zapowiedziano cykl całodniowych szkoleń dla organizacji, realizowanych w dwóch proponowanych terminach
- ćwiczenia warsztatowe na bazie Poradnika bezpieczeństwa – zaplanowano możliwość organizacji szkoleń w siedzibach organizacji, pod warunkiem zebrania grupy ok. 15 osób
- grupy robocze – wskazano, że w dalszej perspektywie zostaną powołane grupy robocze lub zespoły zadaniowe;
- komunikacja i osoba kontaktowa – osobą kontaktową dla Koalicji jest Kamil Raczyński.
Organizacje uczestniczące w Koalicji
W spotkaniu uczestniczyły organizacje i podmioty reprezentujące różne obszary działań społecznych, ratowniczych, wolontariackich, humanitarnych, edukacyjnych i lokalnych. Wśród obecnych członków i uczestników Koalicji znalazły się m.in.:
- Stowarzyszenie Puławska Grupa Krótkofalowców
- Forum Lubelskich Organizacji Pozarządowych
- Lubelskie ZHP
- Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej w Lublinie
- Fundacja Sztuka i Dom z Nałęczowa
- Caritas Archidiecezji Lubelskiej
- OSP działające na terenie województwa lubelskiego
- Fundacja MIKA
- Stowarzyszenie Czajnia
- Stowarzyszenie Centrum Wolontariatu w Lublinie
- Poleskie Psy Ratownicze
- stowarzyszenie strzeleckie / strzelnicze
- Bractwo Miłosierdzia im. św. Brata Alberta
- Stowarzyszenie Aktywnych Animatorów Kultury w Hrubieszowie
- IOM Polska
- Fundacja ELEON
- Nadbużańskie Stowarzyszenie Miłośników Gminy Dubienka.
Uczestnicy mieli możliwość krótkiego przedstawienia profilu swoich działań, zasobów i doświadczeń. W prezentacjach pojawiły się m.in. tematy wolontariatu, integracji osób uchodźczych, interwencji kryzysowej, ratownictwa, wsparcia lokalnych społeczności, alternatywnych form zakwaterowania, komunikacji kryzysowej, szkoleń dla samorządów oraz działań wzmacniających odporność społeczną.
Wyzwania wskazane podczas spotkania
W trakcie spotkania wybrzmiało kilka wyzwań, które Koalicja będzie musiała uwzględnić w dalszych pracach:
- potrzeba lepszej koordynacji działań organizacji społecznych w sytuacjach kryzysowych
- konieczność zebrania i uporządkowania informacji o zasobach organizacji
- potrzeba stworzenia jasnego modelu komunikacji między NGO a administracją publiczną
- różny poziom przygotowania organizacji do udziału w działaniach z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej
- konieczność podnoszenia kompetencji organizacji poprzez szkolenia, warsztaty i ćwiczenia
- potrzeba nauczenia się wspólnego podejmowania decyzji i wypracowywania uzgodnień
- konieczność zachowania autonomii organizacji przy jednoczesnym budowaniu wspólnego systemu współpracy
- potrzeba włączenia zarówno dużych organizacji, jak i mniejszych lokalnych podmiotów.
Planowane działania
W najbliższych miesiącach Koalicja będzie rozwijać swoje działania przede wszystkim poprzez:
- organizację regularnych spotkań roboczych
- dalsze konsultacje regulaminu Koalicji
- zbieranie informacji o zasobach, kompetencjach i gotowości organizacji
- przygotowanie i realizację cyklu szkoleń dla organizacji
- prowadzenie warsztatów opartych na Poradniku bezpieczeństwa
- powołanie grup roboczych lub zespołów zadaniowych
- rozwijanie współpracy z Lubelskim Urzędem Wojewódzkim
- przygotowanie modelu współpracy, który może zostać wykorzystany także w innych województwach.
Znaczenie pilotażu w województwie lubelskim
Koalicja NGO na rzecz Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej w województwie lubelskim ma charakter pilotażowy. Oznacza to, że rozwiązania wypracowane w regionie lubelskim mogą stać się wzorem dla podobnych koalicji w kolejnych województwach.
Lubelskie doświadczenie może pomóc odpowiedzieć na kilka kluczowych pytań: jak skutecznie łączyć duże i małe organizacje, jak mapować zasoby NGO, jak budować roboczy kontakt z administracją publiczną, jak organizować szkolenia i ćwiczenia oraz jak tworzyć model współpracy, który będzie użyteczny nie tylko na papierze, ale także w realnych sytuacjach kryzysowych.
Podsumowanie
Pierwsze spotkanie robocze Koalicji pokazało duży potencjał współpracy organizacji społecznych w województwie lubelskim. Zgromadzone podmioty reprezentują różnorodne kompetencje: od ratownictwa, wolontariatu i komunikacji, przez wsparcie osób uchodźczych, po edukację, działania lokalne i współpracę z samorządami.
Najważniejszym zadaniem Koalicji na najbliższy czas będzie przełożenie tej różnorodności na praktyczny system współpracy: jasne kanały komunikacji, aktualne informacje o zasobach, wspólne szkolenia, grupy robocze i zdolność podejmowania decyzji w sytuacjach wymagających szybkiej reakcji.
Działania rzecznicze realizowane są przez Fundację To Proste (Sieć Mapuj Pomoc) przy wsparciu IOM Poland. Dziękujemy!
