16 czerwca br. odbyło się w Warszawie stacjonarne spotkanie Rady Sieci Mapuj Pomoc. Było ono poświęcone najważniejszym kierunkom rozwoju Sieci na najbliższe miesiące oraz priorytetom działań na 2026 rok. Rozmawiano zarówno o bieżących wyzwaniach organizacyjnych i finansowych, jak i o długofalowej roli Sieci w systemie ochrony ludności, współpracy międzysektorowej oraz rzecznictwie na rzecz organizacji społecznych zaangażowanych w reagowanie kryzysowe.
Dyskusja koncentrowała się wokół kilku obszarów: wdrażania rekomendacji z „Lekcji z kryzysu”, pilotaży miejskich, budowania regionalnej obecności Sieci, współpracy z administracją, samorządami, służbami i dużymi organizacjami społecznymi, a także wzmacniania członków Sieci oraz porządkowania kwestii finansowych i organizacyjnych.
Priorytetowe działania Sieci na 2026 rok
Pierwsza część spotkania była poświęcona kluczowym kierunkom działań Sieci w 2026 roku. Wśród priorytetów wskazano przede wszystkim:
- przygotowanie bazy zasobów i narzędzia współpracy, które mogłyby wspierać lepszą koordynację działań organizacji społecznych w czasie pokoju i kryzysu
- wzmocnienie organizacji członkowskich Sieci, zarówno poprzez budowanie ich kompetencji, jak i zwiększanie widoczności oraz dostępu do wiedzy i kontaktów
- rozwijanie współpracy międzysektorowej, w szczególności z administracją publiczną, samorządami, służbami, dużymi organizacjami społecznymi oraz sektorem biznesu
- rzecznictwo Sieci, czyli wspólne działania na rzecz lepszego uwzględnienia roli NGO w systemie ochrony ludności, zarządzania kryzysowego i odbudowy po kryzysach.
Omówiono również plan wdrażania rekomendacji z „Lekcji z kryzysu”. Rozmawiano o tym, które tematy powinny być kontynuowane, a które powinny otrzymać niższy priorytet.
Rzecznictwo i relacje z administracją
Ważnym tematem spotkania były działania rzecznicze oraz relacje z instytucjami publicznymi. Podkreślono, że Sieć Mapuj Pomoc niezmiennie powinna zabiegać o systemowe uznanie roli organizacji społecznych w ochronie ludności i reagowaniu kryzysowym.
W dyskusji wskazano m.in. na:
- potrzebę szukania nowych ścieżek dotarcia do decydentów
- możliwość kontaktu z przedstawicielami rządu, parlamentarzystami, komisjami sejmowymi oraz mediami
- potrzebę przygotowania listu z prośbą o spotkanie na wyższym szczeblu.
Podkreślono, że działania Sieci wynikają z troski o bezpieczeństwo państwa i mieszkańców, a nie z chęci prowadzenia konfrontacyjnej komunikacji. Jednocześnie wskazano, że brak konsultacji ważnych dokumentów i programów dotyczących ochrony ludności powinien być jasno sygnalizowany.
Pilotaże miejskie i współpraca z samorządami
Jednym z kluczowych kierunków działań jest przygotowanie pilotaży w wybranych miastach. Celem pilotaży ma być sprawdzenie, jak w praktyce może działać współpraca organizacji społecznych, samorządów i innych podmiotów w obszarze odporności społecznej oraz reagowania kryzysowego.
Omówiono koncepcję pilotażu w 5 miastach Polski we współpracy ze Związkiem Miast Polskich oraz potrzebę wypracowania zasad działania, które później można byłoby upowszechniać w skali kraju. Zwrócono uwagę, że pilotaże powinny być nie tylko testem organizacyjnym, ale też sposobem pokazania, że organizacje społeczne mają realne zasoby, kompetencje i doświadczenie potrzebne w systemie ochrony ludności.
Konferencja polskich i ukraińskich NGO
Omówiono wstępną koncepcję konferencji polsko-ukraińskiej, której celem ma być wymiana doświadczeń dotyczących reagowania na kryzysy, odporności miast i współpracy międzysektorowej. Konferencja odbędzie się jesienią 2026 r.
Wśród tematów, które zaproponowano do agendy, znalazły się:
- bezpieczeństwo miast
- wewnętrzne przesiedlenia
- komunikacja, dezinformacja i bezpieczna wymiana informacji
- współpraca samorządów z organizacjami społecznymi
- budowanie odporności lokalnej i tworzenie hubów pomocowych.
Sieć to siła: widoczność, ankieta i kompetencje członków
Druga część spotkania była poświęcona budowaniu tożsamości Sieci oraz wzmacnianiu jej wewnętrznego potencjału. Rozmawiano o tym, jak lepiej pokazywać zasięg, różnorodność i doświadczenie organizacji członkowskich.
W tym obszarze omówiono m.in.:
- ankietę do organizacji członkowskich dotyczącą ich zasięgu, rodzajów działań i zasobów
- potrzebę uporządkowania identyfikacji wizualnej Sieci – przygotowania materiałów graficznych do wykorzystania przez organizacje członkowskie;
- budowanie wewnętrznych kompetencji na podstawie wiedzy i doświadczeń organizacji członkowskich.
Wskazano, że Mapuj Pomoc powinno być widoczne nie tylko jako inicjatywa centralna, ale przede wszystkim jako realna sieć organizacji działających w różnych regionach Polski.
Struktura Sieci i konsorcja wojewódzkie
Kolejnym ważnym tematem była struktura Sieci i jej obecność regionalna. Rozmawiano o tym, czy Mapuj Pomoc powinno rekomendować konkretnych przedstawicieli do zespołów zarządzania kryzysowego, czy raczej wspierać szerszą reprezentację środowiska NGO. W dyskusji wskazano, że:
- lepszym kierunkiem niż wybieranie pojedynczej organizacji może być tworzenie konsorcjów wojewódzkich
- Sieć powinna mapować i wzmacniać regionalne porozumienia organizacji
- Mapuj Pomoc musi być widoczne na poziomie wojewódzkim i kojarzone przez władze jako ogólnopolska struktura
- warto włączać do Sieci silne organizacje, które już działają w regionalnych konsorcjach lub partnerstwach.
Zarekomendowano, aby nie budować nadmiernie sformalizowanej struktury regionalnej, ale rozwijać kontekst zawiązywania konsorcjów wojewódzkich i wzmacniania współpracy między organizacjami.
Współpraca międzysektorowa
Ostatnia część spotkania dotyczyła współpracy z innymi podmiotami. Rozmawiano o potrzebie lepszego kontaktu z dużymi organizacjami i strukturami, które mają ważną rolę w reagowaniu kryzysowym. Zwrócono uwagę, że brakuje stałych spotkań roboczych dużych podmiotów działających w obszarze reagowania kryzysowego.
Najbliższe miesiące będą kluczowe dla dalszego rozwoju Sieci Mapuj Pomoc. Priorytetem pozostaje wzmacnianie organizacji członkowskich, rozwijanie współpracy regionalnej i międzysektorowej, porządkowanie finansów oraz prowadzenie rzecznictwa na rzecz realnego włączenia NGO w system ochrony ludności i reagowania kryzysowego.
